Tüm modüllerdeki önemli kavramları interaktif kartlarla öğrenin
59
Toplam Flashcard
0
İncelenen
0%
İlerleme
📚 Modül 1: Giriş ve Temel Kavramlar
Modül 1 - Temel Kavramlar
Otomata Teorisi Nedir?
Hesaplama modellerini ve bunların güçlerini inceleyen bilgisayar biliminin teorik dalıdır. Makinelerin ve algoritmaların çözebileceği problemleri matematiksel olarak tanımlar.
Modül 1 - Alfabe
Alfabe (Σ) Tanımı
Kelimelerin üretiminde kullanılan birimlerin sonlu kümesidir. Örnek: Σ = {0,1} ikili sistem alfabesi, Σ = {a,b,c} üç harfli alfabe.
Modül 1 - Kelime
Kelime (Word) Nedir?
Alfabeden seçilen sonlu sayıdaki sembolün bir araya gelmesinden oluşur. Örnek: Σ={a,b} için kelimeler: a, b, aa, ab, ba, bb, aaa, vb.
Modül 1 - Boş Kelime
Epsilon (ε) Nedir?
Boş kelimeyi temsil eder. Hiçbir sembol içermeyen kelimedir. Uzunluğu 0'dır: |ε| = 0.
Modül 1 - Dil
Biçimsel Dil Tanımı
Bir alfabe üzerinden üretilmiş kelimelerin kümesidir. Üretim kuralları tanımlanmışsa "biçimsel (formal) dil" denir.
Modül 1 - Otomat Türleri
Sonlu Otomatlar
Sınırlı bellek kapasitesine sahip otomatlar. Düzenli dilleri tanımlar. DFA (Deterministik) ve NFA (Non-deterministik) türleri vardır.
Modül 1 - Otomat Türleri
Pushdown Otomatlar
Yığıt (stack) belleğe sahip otomatlar. Bağlamdan bağımsız (context-free) dilleri tanırlar. Sonlu otomatlardan daha güçlüdür.
Modül 1 - Otomat Türleri
Turing Makineleri
En güçlü otomat modeli. Tüm hesaplanabilir problemleri çözebilir. Sonsuz bant belleğe sahiptir. Recursively enumerable dilleri tanır.
Modül 1 - Uygulama
Derleyici Tasarımı
Otomatlar programlama dillerinin yapılarının tanınmasında kullanılır. Lexical analysis ve parsing işlemlerinde temel rol oynar.
Modül 1 - Uygulama
Veritabanı Arama
Düzenli ifadeler ve otomatlar metin arama, pattern matching ve veri doğrulama işlemlerinde kullanılır.
Modül 1 - Felsefe
Dil ve Anlam
Bilgisayar gerçekten 'anlayabilir' mi? Otomata teorisi dilleri biçimsel olarak ele alır: alfabe, kelime, dil, kabul edici. Makine anlamdan ziyade yapıyı kontrol eder.
Modül 1 - Chomsky Hiyerarşisi
Dil Sınıfları
Type 3: Regular (Sonlu otomatlar), Type 2: Context-Free (Pushdown), Type 1: Context-Sensitive, Type 0: Recursively Enumerable (Turing).
🔄 Modül 2: Düzenli İfadeler
Modül 2 - Temel
Düzenli İfade Nedir?
Dil tanımlayıcı ifadedir. Düzenli ifadelerle tanımlanan diller "düzenli diller (regular languages)" olarak adlandırılır.
Modül 2 - Operatör
Kleene Star (*)
0 veya daha fazla tekrarı ifade eder. Örnek: a* = {ε, a, aa, aaa, aaaa, ...}
Modül 2 - Operatör
Kleene Plus (+)
1 veya daha fazla tekrarı ifade eder. Örnek: a+ = {a, aa, aaa, aaaa, ...}. a+ = aa* ile eşdeğerdir.
Modül 2 - Operatör
Birleşim (|)
İki ifadeden birini seçer. Örnek: (a|b) = {a, b}, (0|1)* = tüm ikili dizgiler
Modül 2 - Operatör
Birleştirme (Concatenation)
İki ifadeyi arka arkaya ekler. Örnek: ab = "a ardından b", (a|b)(0|1) = {a0, a1, b0, b1}
Modül 2 - Özel Semboller
Boş Dil (∅)
Hiçbir kelime içermeyen dil. ∅ ≠ {ε}. Boş dil hiçbir kelime kabul etmez, {ε} sadece boş kelimeyi kabul eder.
Modül 2 - Özellikler
Kapalılık Özellikleri
Düzenli diller birleşim, birleştirme, yıldız, kesişim ve tümleme işlemlerine kapalıdır.
Modül 2 - Örnek
x* İfadesi
Σ = {x} için L = {ε, x, xx, xxx, xxxx, ...}. x sembolünün 0 veya daha fazla tekrarı.
Modül 2 - Örnek
(ab)* İfadesi
Σ = {a,b} için L = {ε, ab, abab, ababab, ...}. ab deseninin 0 veya daha fazla tekrarı.
Modül 2 - Uygulama
Derleyicilerde Kullanım
Token tanıma (lexical analysis) işlemlerinde kullanılır. Anahtar kelimeler, değişkenler, sayılar gibi yapıları tanımlar.
Modül 2 - Uygulama
Metin İşleme
Bul/değiştir, veri doğrulama (e-posta, telefon), form validasyonları gibi alanlarda kullanılır.
Modül 2 - Kural
Düzenli İfade Kuralları
r ve s düzenli ifadeler ise: (r)(s)=rs, (r)|(s)=r+s, (r)* düzenli ifadelerdir. ε ve ∅ temel düzenli ifadelerdir.
Modül 2 - Teori
Pomping Lemma
Bir dilin düzenli olmadığını kanıtlamak için kullanılır. Her düzenli dil için bir pomping uzunluğu p vardır.
Modül 2 - Karar
Üyelik Problemi
Verilen kelimenin düzenli dilde olup olmadığını belirleme. Düzenli diller için karar verilebilir (decidable).
Modül 2 - Denklik
RE ve Otomatlar
Her düzenli ifade bir sonlu otomata dönüştürülebilir. Her sonlu otomat bir düzenli ifadeye dönüştürülebilir. İki gösterim eşdeğerdir.
🤖 Modül 3: Sonlu Otomatlar
Modül 3 - Temel
Sonlu Otomat Nedir?
Durumları içeren küme ve dışsal girdilere göre durumlar arası geçişlerden oluşur.
Modül 3 - DFA
DFA Özelliği
Deterministik Finite Automata. Her durum için her girdi için tam olarak bir geçiş vardır.
Modül 3 - NFA
NFA Özelliği
Non-Deterministik. Bir durumdan aynı girdi için birden fazla geçiş veya ε-geçişleri olabilir.